Tác giả Chủ đề: Phạm Cao Củng  (Đã xem 3257 lần)

0 Thành viên và 1 Khách đang xem chủ đề.

Ngủ rồi Giấy gói xôi

Phạm Cao Củng
« vào: 06/10/2009, 16:27:28 »


Phạm Cao Củng sinh năm 1913 tại Nam Định. Năm 1936, khi còn học trường Kỹ nghệ thực hành Hải Phòng, ông bắt đầu viết truyện trinh thám. Cuốn Vết tay trên trần xuất bản năm 1936, in khoảng 100 trang lúc đó có thể coi là cuốn tiểu thuyết trinh thám đầu tiên của văn học hiện đại. Ông cũng là nhà văn viết sách series đầu tiên ở Việt Nam. Sau khi vào làm cho tờ Hải Phòng tuần báo của Nhà xuất bản Mai Lĩnh, ông bắt đầu cuộc đời của một nhà văn chuyên nghiệp, viết cho Tiểu thuyết nhật báo, Phong hóa, Ngày nay... Năm 1954, ông di cư vào Sài Gòn. Năm 1975, ông đến Hoa Kỳ và cho đến nay định cư ở bang Florida.

Phạm Cao Củng viết trên 200 cuốn sách, trong đó, hiện sưu tầm chưa đầy đủ, có hơn 20 tiểu thuyết trinh thám. Tiểu thuyết trinh thám của Phạm Cao Củng chia làm hai series mang đặc điểm khác nhau: series Kỳ Phát gồm có, chẳng hạn, Vết tay trên trần, Kỳ Phát giết người, Đám cưới Kỳ Phát, Bóng người áo tím...; series Tám Huỳnh Kỳ có Máu đỏ lòng son, Chiếc gối đẫm máu, Bàn tay sáu ngón... Trong Hồi ký (in tại Hoa Kỳ năm 1993) ông tự nhận mình “chỉ là một anh Thợ Viết không hơn không kém”, có lẽ do quan niệm như vậy nên ông không hề lưu trữ tác phẩm, và ông cũng không còn nhớ rõ ông đã viết những gì. Tiểu thuyết trinh thám của Phạm Cao Củng chia làm hai dòng: trinh thám suy luận và trinh thám mạo hiểm, ảnh hưởng rõ nét của Conan Doyle và Maurice Leblanc. Nhân vật Kỳ Phát mang đậm dáng dấp của Sherlock Holmes. Cũng giống như gã thám tử lừng danh người Anh Sherlock Holmes, chàng Kỳ Phát tôn thờ phép suy luận, trong cả cuộc đời, chàng lấy suy luận làm phương cách phá án. Dùng trí óc để suy xét, đề cao lý trí và logic các sự kiện, tên tuổi trinh thám của chàng gắn với phép suy luận. Trong các cốt truyện trinh thám ít khi có xác chết ngay từ đầu, xác chết sẽ xuất hiện tình cờ để thách thức tài năng thám tử; các án mạng kép, những liên can ngày càng mở rộng và bí hiểm; những câu chuyện dẫn dắt, những nghị luận về công việc trinh thám đan xen trong tiến trình kể chuyện, đó là kết cấu phổ biến của tiểu thuyết trinh thám phương Tây thời kỳ đầu mà tiêu biểu là Conan Doyle.

Đương thời, các nhà xuất bản in sách của Phạm Cao Củng dưới tiêu đề Trinh thám Kỳ Phát. Khai thác những khung cảnh bí hiểm, những câu chuyện lắt léo rùng rợn, các nhân vật liên quan đến các băng đảng phổ biến trong truyện kiếm hiệp, truyện đường rừng bấy giờ; nhân vật thám tử tài ba, trọng nghĩa khinh tài, với những số phận éo le sẽ được soi sáng dưới sự điều tra của nhân vật chính..., đó là các yếu tố làm nên sự hấp dẫn của trinh thám Kỳ Phát. Vào những năm trước Cách mạng tháng Tám, ở các đô thị, người ta chờ đợi trinh thám Kỳ Phát, không phải là cho đến khi in thành quyển, mà hồi hộp từ những kỳ in báo trước đó.

Series về nhân vật Tám Huỳnh Kỳ mang phong cách khác hẳn: đó là những cốt truyện nhuốm màu rùng rợn, hành động của nhân vật mang tính cách mạo hiểm. Nhân vật chính Tám Huỳnh Kỳ là thủ lĩnh một băng nhóm trộm cướp, đối tượng điều tra của cảnh sát. Đó là một mẫu nhân vật lưỡng diện, sẵn sàng làm những việc tàn bạo nhưng trong tính cách vẫn chứa đựng nét thông minh, hào hiệp, nghĩa khí của một trang nam tử, sẵn sàng giúp đỡ người yếu thế, trong nhiều tình huống thực sự trở thành một thám tử, điều tra làm sáng tỏ các vụ việc để rửa tiếng oan cho băng nhóm. Đây là nhân vật mang dáng dấp của tên trộm hào hoa Arsène Lupin trong văn học Pháp.

Cho đến nay, Phạm Cao Củng là nhà văn viết trinh thám series có số lượng tác phẩm nhiều nhất và thành công nhất ở Việt Nam. Sau ông, ở miền Nam cũng có tác  giả viết truyện series, song không có ai để lại thành tựu đáng kể như ông.

Trần Thanh Hà

------------------------

Phạm Cao Củng - Người VN đầu tiên thành danh với tiểu thuyết trinh thám

Tuổi trẻ - 25/02/2005
Người đầu tiên có công thử nghiệm việc bản địa hoá tiểu thuyết trinh thám phương Tây thì chỉ có một mình Phạm Cao Củng. Thế nhưng bấy nay trên diễn đàn văn học VN hiện đại... tác giả này lại bị bỏ quên và chỉ gần đây mới được nói tới trong bộ Từ điển văn học mới xuất bản.

Sau đây là cuộc trò chuyện với PGS, TS Phạm Tú Châu, người viết mục từ này.

* Xin bà cho độc giả hiểu rõ hơn một chút về những chi tiết chung quanh Phạm Cao Củng.

- Ông là tác giả của các truyện Vết tay trên trần (1936), Chiếc tất nhuộm bùn (1938), C ái kho tàng nhà họ Đặng, Ba viên ngọc bích (1938), Người một mắt (1940), Kỳ Phát giết người (1941), Nhà sư thọt (1941), Đôi hoa tai của bà Chúa (1942), Đám cưới Kỳ Phát (1942)...

Về giá trị tác phẩm, sinh thời chính nhà phê bình Vũ Ngọc Phan - tác giả bộ Nhà văn hiện đại, đã nêu lên nhận xét tổng quát: "Trong các tiểu thuyết trinh thám của Thế Lữ, Bùi Huy Phồn và Phạm Cao Củng, chỉ có tiểu thuyết của Phạm Cao Củng là có phần đặc sắc hơn!".

Cho đến đầu thế kỷ 20, văn học VN vẫn chưa có những thể loại tiểu thuyết giàu trí tưởng tượng như võ hiệp và giàu óc phán đoán như công án của văn học Trung Quốc. Riêng về tiểu thuyết trinh thám tới giữa những năm 20, Thế Lữ mới xuất bản Tiếng hú hồn mụ Ké , và một vài truyện mang yếu tố trinh thám khác. Rồi tiếp đó là Lê Văn Trương với Những cảnh hoang tàn của Đế Thiên Đế Thích...

Ngoài loại truyện trinh thám - suy luận trên đây, Phạm Cao Củng còn viết một loạt truyện trinh thám - mạo hiểm, khi ký tên Phượng Trì như Bàn tay sáu ngón , lúc ký tên thật như Hai người lên máy chém (1950); Người chó sói (1950), Chiếc gối đẫm máu (1951)... mà nhân vật trung tâm là Tám Huỳnh Kỳ.

* Theo bà, cái đặc sắc của truyện trinh thám- suy luận của tác giả này là gì?

- Cái đặc biệt mà người ta thấy ở tiểu thuyết trinh thám suy luận của Phạm Cao Củng là tuy vay mượn một thể loại văn học phương Tây nhưng ông đã VN hoá rất tài tình, cộng thêm phần sáng tạo riêng có. Những nhân vật và khung cảnh trong truyện của ông đều có tính chất VN, hợp với trình độ người Việt hiện thời, không nhặt nhạnh những mẩu truyện ly kỳ của Tây phương và cố gò ép vào những khung cảnh lai Việt lai Pháp.

Đặc biệt, nhân vật thám tử Kỳ Phát đã được Phạm Cao Củng gán cho những phẩm chất vốn được ưa chuộng ở phương Đông như coi khinh quyền thế giàu sang, đồng tình với người dân thấp hèn, không quản mạo hiểm nguy nan, thù lao nhiều ít để làm sáng tỏ chính nghĩa. Khác với Sherlock Homes, Kỳ Phát tôn trọng pháp luật, song càng tôn trọng tình cảm và đạo đức hơn, do vậy nhân vật thám tử này có bóng dáng của hiệp sĩ nghĩa khí trong tiểu thuyết cổ Trung Hoa.

Án phá xong, Kỳ Phát không bao giờ nhận tiền thù lao, thậm chí khi được hưởng một phần cái gia tài "không biết bao nhiêu là thoi vàng bạc và cả đống châu báu, chàng đã lẳng lặng bỏ đi... Chàng có đầy đủ phẩm chất của một tài tử lãng mạn, đa tình, nhưng lại phù hợp với "trình độ, tri thức và cuộc sống của người VN" nói chung lúc đó.

Bản thân tác giả cũng từng tâm sự: "Sự thực, viết truyện trinh thám ở nước ta rất khó, vì dân ta vốn tính bình dị, ngay trong xã hội ít thấy xảy ra những vụ trộm hay án mạng khả dĩ có thể gọi là ly kỳ, bí mật. Phần lớn dân ta chưa hề trông thấy chính mắt một khẩu súng lục bao giờ, hiểu biết rất ít về cơ khí và hoá học, lại rất hiếm ai có được một chiếc xe hơi riêng của mìnhVì thế cho nên những vai chính trong truyện trinh thám Việt Nam chẳng thể mỗi lúc giơ được khẩu súng lục ra hay bắn nhau, không thể có được những nhà hầm có cơ quan bí mật hay luôn luôn nhảy lên xe hơi theo dõi quân gian như ở trong nhiều truyện trinh thám Âu Tây. Chính vì thế mà luôn luôn tôi chỉ ao ước viết được những truyện trinh thám mà việc rất có thể xảy ra được trong xã hội Việt Nam, và vai chính cần phải có được những tính cách hoàn toàn Việt Nam".

Phạm Cao Củng là người hết sức chú ý tới bố cục của truyện. Vào truyện, ông dẫn độc giả theo một con đường ngắt ngoéo, đi ngược lại chỗ khởi đầu và dọc đường thỉnh thoảng lại làm như bị lạc cốt buộc trí óc độc giả phải luôn luôn làm việc, suy đoán thế này thế khác, cuối cùng mới đi tới một đoạn kết không ngờ.

* Ở Việt Nam và phương Đông, thể loại trinh thám vốn dĩ không được coi trọng và bấy nay chỉ được xếp vào dòng văn học hạ cấp. Ngay tác giả Phạm Cao Củng cũng nhận rằng mình chỉ là một anh thợ viết không hơn, không kém, vì cuộc sống mà kéo cày trả nợ áo cơm...

- Mục đích làm văn của Phạm Cao Củng đúng là không cao sang như ta hay nghĩ. Nghề chính là viết văn, làm báo, ngoài ra kiêm thêm nghề chụp ảnh, quay phim, tổ chức đoàn kịch, hội hoạ, thôi miên, tướng số... bất cứ nghề gì có thể kiếm sống nuôi gia đình được là ông đều làm qua. Có lúc ông còn phát hành theo lối bán lẻ 3 xu từng tập truyện dày 16 trang (từ đây mà có danh từ "tiểu thuyết ba xu").

Với tiểu thuyết trinh thám, ông có những đóng góp đặc sắc trong việc bản địa hoá một thể loại văn học tiếp thu từ phương Tây. Hiện tượng Phạm Cao Củng cho thấy nhà văn và bạn đọc trẻ lúc bấy giờ khao khát được thể nghiệm, được đón đọc một thể tiểu thuyết lạ có sự gợi mở về trí tuệ. Theo tôi, thể loại văn học không phân chia sang hèn, có chăng là ở tài năng của tác giả cao thấp mà thôi.

Sau Phạm Cao Củng, đầu những năm 1970 - 1980 của thế kỷ trước, loại truyện điều tra hình sự, tình báo, gián điệp từ Liên Xô và các nước Đông Âu cũng liên tiếp được dịch ở nước ta. Một số nhà văn VN cũng cầm bút viết nên những tác phẩm của mình. Chỉ có điều tiểu thuyết trinh thám theo đúng nghĩa ban đầu của thể loại thì cho đến nay, đáng buồn là chưa có nhà văn VN nào vượt qua được Phạm Cao Củng!

* Vậy ý định của bà là...

- Tôi muốn đánh giá lại lịch sử văn học VN một cách khách quan, toàn diện. Hiện, tôi đã tập hợp được một số truyện của tác giả, định in lại thành tập. Trong Từ điển văn học bộ mới, lần đầu tiên có tên Phạm Cao Củng song tôi cũng chưa viết được hết ý.
 

Ngủ rồi Giấy gói xôi

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #1 vào: 04/12/2009, 23:44:05 »
NGƯỜI MỘT MẮT
Mai Lĩnh xuất bản 1940



 

Ngủ rồi Giấy gói xôi

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #2 vào: 18/04/2011, 21:02:48 »
QUẾ PHƯỢNG KỲ DUYÊN - VĂN TUYỀN PHẠM CAO CỦNG
Mai Lĩnh xuất bản 1937




 

Ngủ rồi chuoi

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #3 vào: 09/06/2012, 08:35:24 »
Nhà sư thọt / Phạm-Cao-Củng (H. : Mai Lĩnh, 1941 - 125 p.)



Kỳ-Phát giết người / Phạm-Cao-Củng (H. : Mai Lĩnh, 1941 - 160 p. ; 0$45)



Đám cưới Kỳ Phát / Phạm-Cao-Củng (H. : Mai Lĩnh, 1942 - 144 p. ; 0$70)



Bóng người áo tím / Phạm-Cao-Củng (H. : Mai Lĩnh, 1942 - 223 p. ; 0$45)



Hồn ai hiện về (Tân liễu trai) / Phạm-Cao Củng (H. : Huyền-Nga)

 

Ngủ rồi bingo

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #4 vào: 30/04/2013, 20:38:57 »
Năm 2006 NXB công an nhân dân có xuất bản 3 tập truyện của Phạm Cao Củng


 

Ngủ rồi bingo

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #5 vào: 30/04/2013, 20:40:35 »
Hồi ký Phạm Cao Củng -NXB hội nhà văn 2012
 

Ngủ rồi emminh

Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #6 vào: 30/04/2013, 21:09:37 »
Cụ Phạm Cao Củng còn quả truyện này nữa...
 
Tam điểm như tinh tượng
Hoành câu tựa nguyệt tà

Ngủ rồi tieusinh

  • **
  • Bài viết: 76
  • Thanked: 3 times
  • Đánh giá: +0/-0
  • UY TÍN-DANH DỰ-TRÁCH NHIỆM
Re: Phạm Cao Củng
« Trả lời #7 vào: 01/02/2016, 15:18:35 »
thanh kiếm rỗng lòng

     
 
0988264882.VCB 0381000453325-NGUYỄN TRUNG THỊNH.